13/11/2025 ‘Werklozen, allemaal fraudeurs?’ Waarom de reportage van Christophe Deborsu zoveel losmaakt

Een reportage die een gevoelige snaar raakt

Een recente reportage uit Verviers – de armste wijk van België – heeft veel losgemaakt. De journalist trekt er met een eenvoudige vraag de straat op: wie werkt er nog, wie niet meer, en hoe overleef je dan? Wat volgt, zijn geen grafieken of beleidsplannen, maar heel concrete verhalen van mensen die al jaren leven van een uitkering. Hun antwoorden zijn soms ontwapenend eerlijk, soms schokkend, maar vooral confronterend.

Zo ontmoeten we Laetitia, een 37-jarige moeder die haar studies stopzette toen ze op haar achttiende zwanger werd. Ze heeft nog nooit een betaalde job gehad. Haar gezin met drie kinderen leeft van een uitkering van ongeveer 2.700 euro per maand. Als zij zou gaan werken, valt een deel van die ondersteuning weg. Voor Laetitia is dat een onmogelijke keuze: “Als ik ga werken, verliest mijn gezin een stuk van zijn zekerheid. Ik weet niet hoe ik dat aan mijn kinderen zou moeten uitleggen.” In haar woorden klinkt geen luxe, maar vooral angst om het weinige dat ze heeft kwijt te spelen.

Ook Jacqueline vertelt haar verhaal. Sinds ze in 2017 haar been brak, staat ze niet meer op de arbeidsmarkt. Ze krijgt een uitkering van ongeveer 1.400 euro. Samen met het pensioen van haar man komt het koppel uit op een netto-inkomen van rond de 3.000 euro per maand. Officieel werkt Jacqueline niet meer, maar in de vakanties past ze in het zwart op honden. “Ik heb acht jaar een ander ritme gehad,” zegt ze. “Ik leef rustig, sta later op… Soms vraag ik me af of ik nog om zes uur ’s morgens uit bed zou raken.” Tussen de regels door hoor je hoe snel “even uitvallen” kan veranderen in een vaste levensstijl.

De reportage werd intussen al meer dan 400.000 keer bekeken en zorgde voor een fel debat in de media en aan de keukentafel. Niet alleen over fraude of ‘profiteurs’, maar vooral over grotere vragen: wat doet langdurige werkloosheid met mensen? Wanneer voelt een sociaal vangnet als bescherming, en wanneer begint het aan te voelen als een systeem waar je moeilijk nog uit raakt? En hoe eerlijk is het om individuele verhalen los te zien van de bredere context?

Want die context is complex. In Verviers is ongeveer 27 procent van de inwoners langdurig werkloos. In heel Wallonië is één op de zeven mensen langdurig ziek en dus niet aan het werk. Tegelijkertijd staan er in Brussel en Wallonië duizenden vacatures open – vaak jobs waarvoor geen diploma en weinig ervaring nodig is. “Wie lang uitvalt, komt niet zomaar terug,” legt een arbeidseconoom uit. “Na jaren zonder werk worden de drempels hoger: fysiek, mentaal én administratief.” De reportage legt precies dat spanningsveld bloot: tussen kansen op de arbeidsmarkt, de realiteit van armoede en ziekte, en de verleiding om te berusten in een leven met uitkering.

Bron: HLN

Meer dan cijfers: waarom het debat zo gevoelig ligt

De discussie blijft ondertussen verder leven. Media, experts en opiniemakers buigen zich over de vraag waarom de reportage zo’n gevoelige snaar raakt.
VRT NWS schrijft in het stuk “Wallonië-liefhebber Bert Kruismans over Waalse documentaire rond misbruik uitkeringen: ‘Vinger op een zere wonde’” dat de controverse niet enkel draait om cijfers of beleid, maar ook om beeldvorming en gevoeligheden tussen regio’s.

Documentairemaker Deborsu krijgt volgens VRT onder meer vanuit politieke hoek het verwijt dat hij in zijn reportage “stereotypen opzoekt en in stand houdt”. Maar columnist en stand-upcomedian Bert Kruismans ziet dat anders. Hij volgt Wallonië al jaren en nuanceert de kritiek:
“Christophe maakt tv, geen sociologische studie. Natuurlijk gaat hij een beetje op zoek naar extremen. Als je een reportage over drugsproblematiek maakt, ga je ook eerder filmen in Brussel of Antwerpen dan in pakweg Horebeke.”

Zijn reactie toont hoe complex het debat eigenlijk is: tussen journalistieke vrijheid, gevoeligheden rond sociaal beleid, en de vraag of één reportage tegelijk kan informeren én karikaturen vermijden. Wat vaststaat: het onderwerp beroert opnieuw een maatschappelijke wonde die al langer speelt — die van armoede, langdurige uitval en het beeld dat we vormen van mensen die afhankelijk zijn van een uitkering.

Bron: VRT NWS

Hoe Perspectief kansen creëert voor wie opnieuw wil starten

Bij Perspectief geloven we in mensen die stappen willen zetten richting werk en opnieuw hun plaats in de samenleving willen innemen. Niet iedereen kan meteen voltijds aan de slag gaan, zeker niet na een lange periode zonder job. Daarom creëren we laagdrempelige kansen die écht helpen om opnieuw ritme, vertrouwen en motivatie op te bouwen.

Via vrijwilligerswerk of wijkwerken kunnen mensen in alle rust weer starten. Zonder druk, zonder stress. U werkt enkele uren per week, op momenten die haalbaar zijn voor u. Zo ontdekt u opnieuw wat u graag doet, welke taken bij u passen en hoe u stap voor stap dichter bij de arbeidsmarkt kunt komen.

Deze trajecten zijn geen eindpunt, maar een veilige opstap richting meer stabiliteit, meer zelfvertrouwen en uiteindelijk meer kansen op langdurig werk.

Meer weten? Ontdek onze mogelijkheden via de link.