27/08/2025 – Jaarrapport Inburgering 2024: nog steeds grote uitdagingen voor Vlaanderen

In 2024 vestigden zich opnieuw bijna 53.000 nieuwkomers in Vlaanderen. Een groot deel van hen zijn jongvolwassenen tussen 18 en 29 jaar, afkomstig uit zowel EU+-landen als uit derde landen. Voor velen is het inburgeringstraject een eerste stap richting een nieuw leven in Vlaanderen, maar de cijfers tonen dat het beleid nog niet iedereen bereikt.

Formele trajecten bereiken minder dan de helft

Uit het jaarrapport blijkt dat amper 23% van de nieuwkomers verplicht moest inburgeren. Nog eens 76% had wel recht op een traject, maar zonder verplichting. Toch kiest een aanzienlijk deel er niet voor om dit pad te volgen. In totaal blijft 55% van de nieuwkomers buiten het formele inburgeringstraject of de lessen Nederlands als tweede taal (NT2).

Het aantal ondertekende inburgeringscontracten daalde in 2024 licht. Vooral bij de rechthebbenden die vrijwillig konden deelnemen, was er een forse terugval. Dat heeft wellicht te maken met de invoering van betalende contracten. Opvallend is dat 93% van de ondertekenaars derdelanders zijn, terwijl het aantal EU-burgers met meer dan de helft daalde.

Jongeren en minderjarigen

Bijna de helft van de nieuwkomers in 2024 zijn jongvolwassenen. Daarnaast kwamen meer dan 15.000 minderjarigen naar Vlaanderen. Dat aantal ligt lager dan in 2022, toen de oorlog in Oekraïne voor een uitzonderlijke instroom zorgde, maar blijft wel significant.

Participatie- en netwerktraject wint terrein

Sinds 2023 is het participatie- en netwerktraject verplicht voor wie moet inburgeren. Al 2.659 personen rondden dit onderdeel af, vaak via vrijwilligerswerk of conversatiegroepen. Lokale besturen spelen hierin een sleutelrol door vrijetijds- en oefenkansen open te stellen, niet alleen voor inburgeraars maar voor alle inwoners.

Nederlands leren blijft cruciaal

Meer dan 130.000 nieuwkomers volgden in 2024 lessen Nederlands. Het aantal inschrijvingen steeg met 9% in vergelijking met het jaar voordien. Toch blijkt uit de cijfers dat lang niet iedereen die mogelijkheid aangrijpt. Vooral het behalen van niveau B1 mondeling binnen twee jaar blijft een belangrijke uitdaging.

Lokale besturen als spil

Het jaarrapport benadrukt dat een sterker en efficiënter inburgeringsbeleid enkel mogelijk is door nauwer samen te werken met de lokale besturen. Zij zijn vaak de eersten die nieuwkomers ontvangen en bieden al in voortrajecten ondersteuning: onthaalgesprekken, oefenkansen Nederlands of activiteiten in afwachting van officiële NT2-cursussen.

Perspectief in dit verhaal

Voor Perspectief is dit jaarrapport opnieuw een bevestiging van de nood aan nabijheid en samenwerking. In onze regio zetten we samen met lokale besturen, partners en vrijwilligers stappen om nieuwkomers sneller wegwijs te maken en hen concrete kansen te bieden. Niet alleen via officiële trajecten, maar ook via laagdrempelige initiatieven die ontmoeting en taal oefenen mogelijk maken. Zo bouwen we, elke dag opnieuw, mee aan een inclusieve samenleving waarin nieuwkomers zich thuis kunnen voelen.

Bron: vvsg